Нұрата (қала)

Қала
Нұрата
(өзб. Nurota / Нурота)
Әкімшілігі
Ел	ӨзбекстанӨзбекстан
Облыс	Науаи облысы
Аудан	Нұрата ауданы
Тарихы мен географиясы
Координаттары	40°33′54″ с. е. 65°41′06″ ш. б. / 40.56500° с. е. 65.68500° ш. б. / 40.56500; 65.68500 (G) (O) (Я)Координаттар: 40°33′54″ с. е. 65°41′06″ ш. б. / 40.56500° с. е. 65.68500° ш. б. / 40.56500; 65.68500 (G) (O) (Я)
Қала статусы	1976
Орталығының биiктігі	490 ± 1 м м
Уақыт белдеуі	UTC+5:00
Тұрғындары
Тұрғыны	49 200 адам
Сандық идентификаторлары
Телефон коды	+998 79-523
Пошта индексі	210700
Нұрата Нұрата
Нұрата шекарасы

Нұрата (өзб. Nurota / Нурота) — Өзбекстанның Науаи облысындағы қала, Нұрата ауданының орталығы. 2025 жылдың қыркүйек айындағы мәлімет бойынша Нұрата тұрғындарының саны 49 мың 200 адамды құрайды.

Ол облыс орталығынан солтүстікте Нұрата жотасын айналып өтіп, Науаиды Жизақпен байланыстыратын тас жолдың бойында орналасқан. Қаланың өзі Нұратаудың етегіндегі оазисте, Соғдының тарихи аймағында орналасқан.

Нұрата — Өзбекстандағы ең көне елді мекендердің бірі. Археологтар қала маңынан шамамен 40 мың жыл бұрынғы адам қонысын тапты. Елді мекеннің негізі біздің дәуірімізге дейінгі 4 ғасырда мұнда Нұр бекінісін салған Александр Македонскийдің есімімен байланысты.

Нұрата — шағын қала. Ол өз елінде халық саны бойынша 65-ші орында (Өзбекстан), облыста 4-ші орында (Науаи облысы). Әлемдегі барлық қалалар арасындағы орны: шамамен 13991 орын.

Ең жақын қалалар және оларға дейінгі қашықтық: Ғазған (16 км), Қарман (54 км), Канимех (55 км), Зафарабат (56 км), Науаи (57 км), Зиадин (59 км), Тыныштық (61 км), Жаңарабат (63 км), Ақтас (75 км), Бейсенбі (76 км), Қаттықорған (87 км), Қосрабат (89 км), Қызылтөбе (92 км), Су қоймасы (92 км), Іштіхан (94 км), Митан (95 км), Нұрабат (117 км), Жұма (125 км).

Нұратаның ерекше көрнекті жері — жер асты су арналарының желісі - кяриздер. Олар орта ғасырларда құрылды және әртүрлі бағыттар бойынша бастау алады. Нұрата арналары сақталып қана қоймай, бүгінде белсенді жұмыс істеуде.

Нұратаның үлкен байлығы — оның мәрмәр кен орны. Қалада кеніштегі осы шикізат негізінде «Нұратамармар» өндірістік кәсіпорны жұмыс істейді. Сондай-ақ қалада наубайхана, тігін фабрикасы, «Нұрбұлақ», «Нұрабад» акционерлік қоғамына қарасты кәсіпорындар, бірнеше базарлар, сауда дүкендері, мәдени-тұрмыстық қызмет көрсету орталықтары бар.

2003 жылы мектеп, педагогикалық, ауылшаруашылық кәсіптік колледждері, 7 қоғамдық кітапхана, клуб, тарихи-өлкетану мұражайы болды. Қалада 2 аурухана, 10 дәріхана және басқа да емдеу мекемелері қызмет етеді.