| Standard Chartered PLC | |
| | |
| Лондон қаласындағы штаб-пәтері | |
| Түрі | |
|---|---|
| Биржадағы листингі | LSE: STAN
|
| Қызметі | әлем бойынша |
| Құрылды |
|
| Бұрынғы атауы |
|
| Құрушы | Джеймс Уилсон (Chartered Bank желісі үшін корольдік хартия бойынша) |
| Орналасуы | Лондон, Англия, Ұлыбритания |
| Басты адамдары |
|
| Саласы | қаржылық қызметтер |
| Өнімі |
|
| Меншікті капиталы | ▲ US$54,586 млрд (2025) |
| Айналым | ▲ US$20,942 млрд (2025) |
| Операциялық кірісі | ▲ US$6,963 млрд (2025) |
| Таза табыс | ▲ US$5,097 млрд (2025) |
| Активтер | ▲ US$919,955 млрд (2025) |
| Қызметкерлер саны | 83 000 (2026) |
| Сайты | |
Standard Chartered PLC — әл-ауқатты басқару, корпоративтік банк ісі және инвестициялық банк ісі, сондай-ақ қазынашылық қызметтер салаларында қызмет көрсететін британдық көпұлтты банк.
Штаб-пәтері Ұлыбританияда орналасқанына қарамастан, банк Ұлыбританияда бөлшек банк ісімен айналыспайды, ал оның пайдасының шамамен 90%-ы Азия, Африка және Таяу Шығыстағы қызметінен түседі.
Standard Chartered-тың негізгі листингі Лондон қор биржасында орналасқан және ол FTSE 100 Index индексінің құрамына кіреді. Сондай-ақ оның Гонконг қор биржасында, Үндістанның ұлттық қор биржасында және OTC Markets Group Pink алаңында қайталама листингтері бар. Оның ең ірі акционері — Сингапур үкіметіне тиесілі Temasek Holdings.Қаржылық тұрақтылық жөніндегі кеңес оны жүйелік маңызы бар банк ретінде қарастырады.
Мария Рамос — Standard Chartered директорлар кеңесінің төрағасы.Билл Уинтерс — топтың қазіргі бас атқарушы директоры.
Атауы
Standard Chartered атауы 1969 жылы бірігіп, қазіргі банкті құрған екі банктің атауынан шыққан: The Chartered Bank of India, Australia and China және Standard Bank of British South Africa.
Тарихы

Ізашарлары
Chartered Bank
Chartered Bank 1853 жылы патшайым Виктория шотландиялық Джеймс Уилсонға корольдік хартия берген кезде құрылды. Chartered өзінің алғашқы бөлімшелерін 1858 жылы Бомбейде, Калькуттада және Шанхайда ашты; ал Гонконг пен Сингапурдағы бөлімшелері 1859 жылы ашылды. Банк 1862 жылы Гонконг долларымен номинацияланған банкноттарды шығара бастады.
Standard Bank
Standard Bank — 1862 жылы Оңтүстік Африканың Кап отарында шотландиялық Джон Патерсон негізін қалаған британдық банк. Көптеген бөлімшелерін ашқаннан кейін Standard 1867 жылдан бастап Кимберлидің алмас кен орындарын игеруді қаржыландыруда маңызды рөл атқарды, ал 1885 жылы Йоханнесбург маңынан алтын табылғаннан кейін өз желісін жаңа қалаға дейін кеңейтті. Әлемдегі екінші ірі алтын кен орны өндірген алтынның жартысы Лондонға жеткізілер алдында Standard Bank арқылы өтті. Standard жылдар бойы Африкада кеңінен таралды, бірақ 1883 жылдан 1962 жылға дейін ресми түрде Standard Bank of South Africa деп аталды. 1962 жылы банк атауын Standard Bank Limited деп өзгертті, ал Оңтүстік Африкадағы операциялары бас банктың бұрынғы атауын — Standard Bank of South Africa Ltd. — алған жеке еншілес компанияға айналды.
1969–2000

Екі банк те осы кезеңде басқа да шағын банктерді сатып алып, өз желілерін одан әрі кеңейтті. 1969 жылы олар Еуропа мен Америка Құрама Штаттарындағы қызметін кеңейту арқылы өз желілерін теңгерімдеу, сонымен қатар Азия мен Африкадағы дәстүрлі нарықтарында кеңеюді жалғастыру мақсатында бірігу туралы шешім қабылдады.
1986 жылы Lloyds топты жаулап алуға бағытталған дұшпандық ұсыныс жасады. Бұл ұсыныс қабылданбады, алайда ол Standard Chartered-ты өзгерістер кезеңіне итермеледі. Соның аясында, әсіресе АҚШ пен Оңтүстік Африкадағы активтерін қоса алғанда, бірқатар бөлімшелерінен бас тартты. Банк Union Bank-ті Bank of Tokyo-ға, ал United Bank of Arizona-ны Citicorp-қа сатты.
1986 жылы Lloyds-тың басып алу әрекетіне тосқауыл қою үшін кәсіпкерлер консорциумы банктің 35% үлесін сатып алды. Осы консорциум мүшелерінің бірі Сингапурлық жылжымайтын мүлік магнаты Khoo Teck Puat болды. Ол бастапқыда банктің 5% акциясын сатып алып, кейін өз үлесін 13,4%-ға дейін ұлғайтты.
1987 жылы Standard Chartered Оңтүстік Африкадағы банктегі қалған үлестерін сатты; содан бері Standard Bank Group дербес ұйым ретінде жұмыс істейді.
1992 жылы жанжал туындады. Банктік реттеушілер Standard Chartered-тың Мумбайдағы бірнеше қызметкерін салымшылардың қаражатын заңсыз түрде қор нарығындағы алыпсатарлыққа бағыттады деп айыптады. Үндістанның реттеуші органдары салған айыппұлдар мен шығындарға арналған резервтер банкке шамамен 350 млн фунт стерлингке түсті, бұл сол кездегі оның капиталының үштен біріне тең еді.
1994 жылы Лондондағы Sunday Times газеті банктің металдар бөліміндегі бір басшының Малайзия мен Филиппиндегі шенеуніктерге іскерлік келісімдерге қол жеткізу үшін пара бергені туралы хабарлады. Банк 1994 жылғы 18 шілдеде жасаған мәлімдемесінде «шығыс талаптарында сәйкессіздіктер болғанын, олардың ішінде белгілі бір елдердегі жеке тұлғаларға бизнесті жеңілдету мақсатында сыйлықтар берілгенін, мұндай тәжірибе банк ережелеріне қайшы келетінін» мойындады.
1994 жылы Гонконгтың Бағалы қағаздар және фьючерстер жөніндегі комиссиясы Standard Chartered-тың Азиядағы инвестициялық банк бөлімшесі 1991 жылғы шілде мен 1993 жылғы наурыз аралығында өзі андеррайтер болған алты компанияның жаңа акцияларының бағасын жасанды түрде ұстап тұруға заңсыз көмектесті деген қорытындыға келді. Банк құқық бұзушылықты мойындап, кешірім сұрады және өзінің брокерлік бөлімшелерін қайта ұйымдастырды. Комиссия банктің Гонконгта тоғыз ай бойы IPO-ларға андеррайтер болуына тыйым салды.
1997 жылы Standard Chartered өзінің металдар бөлімшесі — Mocatta Bullion and Base Metals-ті Торонтода орналасқан Scotiabank банкіне 26 млн АҚШ долларына сатты.
Standard Chartered-тың Азиядағы инвестициялық банк ісі ешқашан қалпына келген жоқ. 2000 жылы банк бұл бөлімшелерді жапты.
2000–2010

2000 жылы Standard Chartered Grindlays Bank банкін ANZ-тен сатып алып, жеке банк қызметтері саласындағы қатысуын күшейтті әрі Үндістан мен Пәкістандағы қызметін одан әрі кеңейтті. Standard Chartered Лондон мен Люксембургтегі Grindlays-тің жеке банк бөлімшелерін, сондай-ақ Джерсидегі еншілес компаниясын сақтап қалды және оларды өзінің жеке банк құрылымына біріктірді. Қазіргі таңда олар Standard Chartered Grindlays Offshore Financial Services атауымен Гонконгтағы, Дубайдағы және Йоханнесбургтегі ауқатты жеке тұлғаларға қызмет көрсетеді.
Standard Chartered (Hong Kong) банкінің 2004 жылғы 1 шілдеде құрылуына байланысты Гонконгтың заң шығару кеңесі «Заңды төлем құралы болып табылатын банкноттарды шығару туралы» заңға түзетулер енгізді. Осы түзетулерге сәйкес Standard Chartered Bank-тің орнына оның жаңадан құрылған еншілес ұйымы — Standard Chartered Bank (Hong Kong) Ltd Гонконг долларын шығаратын банктердің бірі болды. Сол жылы Standard Chartered Bank пен Astra International (Индонезиялық конгломерат, Jardine Matheson компаниясының еншілес ұйымы) PermataBank банкін бақылауына алды. 2006 жылы екі акционер өздерінің бірлескен үлесін 89,01%-ға дейін ұлғайтты. Индонезияның 55 қаласында орналасқан 276 бөлімшесі мен 549 банкоматы бар PermataBank Standard Chartered ұйымындағы филиалдар саны бойынша екінші ірі желіге ие.
2005 жылғы 15 сәуірде банк HSBC-ті басып озып, Korea First Bank банкін сатып алды. Кейіннен банк өз бөлімшелерінің атауын SC First Bank деп өзгертті. Сол жылдың қазан айында Standard Chartered өзінің Бангкоктағы бөлімшесі мен Standard Chartered Nakornthon Bank банкін біріктіруді аяқтап, жаңа ұйымды Standard Chartered Bank (Thailand) деп атады. Standard Chartered сондай-ақ Азия мен Таяу Шығыстағы ауқатты клиенттерге қызмет көрсету бағытын кеңейту үшін Fleming Family & Partners компаниясымен стратегиялық серіктестік орнатты және Вьетнамдағы ACB, Travelex, American Express Bank (Бангладеш) және Қытайдағы Bohai Bank банктерінің үлестерін сатып алды. Банктің ең ірі акционері, миллиардер Khoo Teck Puat, 2004 жылы қайтыс болды. Екі жылдан кейін, 2006 жылғы 28 наурызда, Сингапурдың мемлекеттік жеке инвестициялық компаниясы Temasek Khoo Teck Puat мұрагерлеріне тиесілі 11,55% үлесті сатып алып, банктің ең ірі акционеріне айналды.

2006 жылғы 9 тамызда Standard Chartered Пәкістанның Union Bank банкінің 81% акциясын сатып алғанын жариялады. Мәміленің жалпы құны 511 млн АҚШ долларын құрады. Бұл мәміле шетелдік компанияның пәкістандық банкті алғаш рет сатып алуы болды. Біріктірілген Standard Chartered Bank (Pakistan) қазіргі уақытта Пәкістандағы алтыншы ірі банк болып табылады.
2006 жылғы 22 қазанда Standard Chartered 1948 жылы Тайваньның Синьчжу қаласында құрылған Hsinchu International Bank («Hsinchu») банкінің орналастырылған акционерлік капиталының 51%-дан астамын сатып алу туралы ұсыныстарды алғанын жариялады.
2007 жылы Standard Chartered Сингапурда өзінің жеке банк қызметі бөлімшесінің жаһандық штаб-пәтерін ашты.
2007 жылғы 23 тамызда Standard Chartered Үндістанның брокерлік компаниясы UTI Securities-тің 49% үлесін Securities Trading Corporation of India Ltd. компаниясынан 36 млн АҚШ долларына қолма-қол ақшаға сатып алу туралы келісім жасасты. Келісімге сәйкес, банк 2008 жылы өз үлесін 75%-ға дейін, ал екі тараптың келісімі болған жағдайда 2010 жылға қарай 100%-ға дейін ұлғайту құқығына ие болды.
2008 жылғы 29 ақпанда Standard Chartered PLC American Express Company (AXP) компаниясынан American Express Bank Ltd (AEB) банкін сатып алу мәмілесін аяқтауға қажетті барлық мақұлдауларды алғанын жариялады. Сатып алудың жалпы құны 823 млн АҚШ долларын құрады.
2008 жылғы 13 қарашада Standard Chartered Bank (Hong Kong) Limited JPMorgan Cazenove компаниясымен Азиядағы акционерлік капитал нарығында, корпоративтік қаржы саласында және институционалдық брокерлік қызметтер көрсететін Cazenove Asia Limited компаниясының 100% үлесін сатып алу туралы келісім жасасты.
2009 жылғы 27 қарашада Dow Jones Financial News басылымы Дубайдың өзінің ең ірі корпоративтік құрылымын қайта құрылымдайтынын хабарлады. Халықаралық банктердің ішінде Standard Chartered-тың Дубай нарығында және жалпы Біріккен Араб Әмірліктерінде ең ірі несие портфельдерінің бірі болды, оның көлемі шамамен 7,77 млрд АҚШ долларына бағаланды. Бұл Standard Chartered берген барлық несиелердің 4,2%-ына тең болды. Зардап шеккен басқа банктердің қатарында HSBC, Barclays және RBS болды. Банк бұл тәуекелден туындайтын кез келген құнсыздану елеулі болмайтынын мәлімдеді.
2010 – қазірге дейін

2010 жылғы 27 сәуірде Standard Chartered Barclays PLC компаниясынан Африкадағы кастодиандық бизнесін сатып алу туралы келісімге келгенін жариялады. 2010 жылғы 13 мамырда Standard Chartered PLC тарихтағы алғашқы үнділік депозитарлық қолхаттарды (IDR) орналастыруды іске қосты.
2025 жылғы ақпанда Standard Chartered, Animoca Brands және Hong Kong Telecom Гонконг долларымен қамтамасыз етілген стейблкойн шығару үшін бірлескен кәсіпорын құрды.
2026 жылғы мамырда Standard Chartered 2030 жылға дейін өз операцияларында жасанды интеллект пен автоматтандыруды қолдануды кеңейту стратегиясының аясында 7 мыңнан астам жұмыс орнын қысқарту жоспарын жариялады.
Әлеуметтік жауапкершілігі
Priority Academy бағдарламасын банк 2006 жылы құрды. Оның аясында Шанхайға оқу сапары, жазғы тағылымдамадан өту бағдарламасы және Америка Құрама Штаттарындағы оқу семинары сияқты білім беру бағдарламалары ұйымдастырылды. Бағдарлама Intel International Science and Engineering Fair байқауында жеңіске жеткен әуесқой өнертапқыш Чан Ик Хэйге Гонконг ғылым және технологиялар университетіндегі оқуына 250 000 АҚШ доллары көлемінде қаражат бөлді.
2015 жылы Standard Chartered даулы Carmichael көмір кенішін қаржыландыруға 12 млрд АҚШ доллары бөлгені үшін кеңінен сынға ұшырады. Greenpeace ұйымы банкті бұл жобадан бас тартуға шақырған науқан жүргізді. Кейіннен банк аталған мәміледен шықты.
- Лондон қор биржасында листинг акциясы бар компаниялар
- Алфавит бойынша компаниялар
- Standard Chartered
- Лондон Ситиде орналасқан банктер
- Жүйелік маңызы бар қаржы институттары
- Ұлыбритания брендтері
- Гонконг қор биржасында листинг акциясы бар компаниялар
- Үндістанның ұлттық қор биржасында бұрын листингте болған компаниялар
- FTSE 100 индексіне кіретін компаниялар
- BSE DCI индексіне кіретін компаниялар
- Лондон Ситиде орналасқан қаржылық қызметтер компаниялары
- Лондон Ситиде орналасқан көпұлтты компаниялар
- 1969 жылы құрылған банктер
- 1969 жылы құрылған қаржылық қызмет көрсету компаниялары
- Онлайн брокерлер
- Ирандағы шетелдік банктер