Қолдау
Тегін жүктеу және ақпараттық платформа

Сарғалдақтар тұқымдасы (Ranunculaceae) — қос жарнақтыларға жататын бір не көп жылдық шөптесін өсімдіктердің тұқымдасы. Кейде бұта және шырмауық түрінде де кезде

Сарғалдақтар тұқымдасы

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Сарғалдақтар тұқымдасы
Қазбалық ауқымы: Cretaceous–Recent
Ranunculus auricomus (type species)
Ranunculus auricomus (type species)
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
(unranked) Қос жарнақтылар
Сабы: Сарғалдақ
Тұқымдасы: Ranunculaceae
Juss.
Тұқымдас тармақтары
  • Hydrastidoideae
  • Glaucidioideae
  • Coptoideae
  • Thalictroideae
  • Ranunculoideae

Сарғалдақтар тұқымдасы (Ranunculaceae) — қос жарнақтыларға жататын бір не көп жылдық шөптесін өсімдіктердің тұқымдасы. Кейде бұта және шырмауық түрінде де кездеседі.

Таралуы

Жер шарында кең тараған 50-ден астам туысы, 1200-ге жуық (кей мәліметтерде 2000) түрі негізінен қоңыржай белдеулерде, салқын жерлерде және суда өседі. Қазақстанның барлық аймақтарында кездесетін 29 туысы, 185 түрі бар. Ішінде жиі кездесетіндері: сарғалдақ, бәрпі, тегеурінгүл, жанаргүл, т.б.

Ботаникалық сипаттамасы

Жапырақтары бүтін жиекті не тілімденген, жапырақ серіктері болмайды. Гүлі қос жынысты (сирек жағдайда дара жынысты) болады. Аталығы өте көп, гинецейі апокарпты (гүлдегі өзара тұтаспаған аналықтар жиынтығы). Жемісі — көп тұқымды жапырақша немесе көп жаңғақша. Тұқымы майлы.

Химиялық құрамы

Көп жылдық Сарғалдақтар тұқымдасының құрамында алкалоид және глюкозид болғандықтан улы келеді. Сарғалдақтар тұқымдасының көпшілік түрі дәрілік өсімдіктер (жанаргүл, бәрпі, т.б.); әсемдік үшін де өсіріледі (шөмісгүл, тегеурінгүл, жібілген, т.б.).

Тұқымдас тектері

GRIN мәліметі бойынша, сарғалдақ тұқымдасына кіретін тектер:

  • Aconitum
  • Actaea
  • Adonis
  • Anemone
  • Anemonopsis
  • Aphanostemma
  • Aquilegia
  • Archiclematis
  • Arcteranthis
  • Asteropyrum
  • Barneoudia
  • Beesia
  • Calathodes
  • Callianthemoides
  • Каллиантемум
  • Caltha
  • Ceratocephala
  • Clematis
  • Consolida
  • Coptis
  • Delphinium
  • Dichocarpum
  • Enemion
  • Eranthis
  • Garidella
  • Glaucidium
  • Hamadryas
  • Helleborus
  • Hydrastis
  • Isopyrum
  • Knowltonia
  • Komaroffia
  • Krapfia
  • Kumlienia
  • Laccopetalum
  • Leptopyrum
  • Megaleranthis
  • Metanomone
  • Myosurus
  • Naravelia
  • Nigella
  • Oreithales
  • Paraquilegia
  • Paroxygraphis
  • Peltocalathos
  • Ranunculus
  • Semiaquilegia
  • Thalictrum
  • Trautvetteria
  • Trollius
  • Urophysa
  • Xanthorhiza
Жоғары